Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen
Gezondheid en Wetenschap
Omgaan met de emotionele uitdagingen van het ouder worden38616/3586/2627/1/54
Studiegids

Omgaan met de emotionele uitdagingen van het ouder worden

38616/3586/2627/1/54
Academiejaar 2026-27
Komt voor in:
  • Bachelor in de ergotherapie, trajectschijf 3
    Keuzepakket:
    • Keuzepakket verbredend (2 OLODS)
  • Bachelor toegepaste gerontologie, trajectschijf 1
Dit is een enkelvoudig opleidingsonderdeel.
Studieomvang: 3 studiepunten
Men kan dit opleidingsonderdeel niet volgen binnen een
  • examencontract (met het oog op het behalen van een creditbewijs).
  • examencontract (met het oog op het behalen van een diploma).
Titularis: Suykens Sara
Andere co-titularis(sen): Empsten Kathleen, Vermeiren Sofie
Onderwijstalen: Nederlands
Kalender: Semester 1
Dit opleidingsonderdeel wordt gequoteerd op 20 (tot op een geheel getal).
Tweede examenkans: wel mogelijk.
Delibereerbaarheid: Voor dit opleidingsonderdeel moet je slagen (wordt nooit gedelibereerd).
Totale studietijd: 81,00 uren

Volgtijdelijkheid

Op dit opleidingsonderdeel is er geen volgtijdelijkheid van toepassing.

Korte omschrijving

Door oudere volwassenen te begeleiden in de uitdagingen van het ouder worden, dragen we bij aan hun welzijn, kwaliteit van leven en behoud van waardigheid. We stellen de behoeften van ouderen centraal en het bieden vanuit een sterke relatie de nodige ondersteuning en begeleiding. Dit is essentieel om een inclusieve en leeftijdsvriendelijke samenleving te creëren. Het ouder worden gaat vaak gepaard met veranderingen en verliezen, zoals het verlies van vrienden en dierbaren, veranderingen in gezondheid en verminderde mobiliteit. Deze veranderingen kunnen leiden tot gevoelens van verdriet, eenzaamheid, angst en depressie. Door emotionele ondersteuning te bieden, kunnen ouderen leren omgaan met deze gevoelens en hun mentale welzijn behouden of verbeteren. Emotionele ondersteuning biedt een veilige ruimte voor ouderen om te rouwen en verdriet te uiten. Het helpt hen bij het verwerken van verlies en het omgaan met de emotionele gevolgen ervan. Emotionele ondersteuning kan ouderen bovendien helpen om een positieve levensvisie te behouden, ondanks de uitdagingen van het ouder worden. Het kan hen helpen om veerkracht te ontwikkelen, positieve copingmechanismen te gebruiken en te focussen op de goede aspecten van het leven. Dit helpt hen om het leven ten volle te blijven ervaren. Kortom, het bieden van emotionele ondersteuning aan ouderen is van cruciaal belang omdat het hun mentale welzijn, sociale verbondenheid, identiteitsvorming en algemene levenskwaliteit bevordert. Door ouderen te helpen omgaan met de emotionele uitdagingen van het ouder worden, kunnen we bijdragen aan hun welzijn en hen in staat stellen om een bevredigend en betekenisvol leven te leiden.

OLR-Leerdoelen

De gerontologisch consulent kan door zijn reflectief vermogen zorg- en begeleidingsprocessen bijsturen en optimaliseren op basis van evidence-informed (wetenschappelijk) onderzoek en richtlijnen, eigen ervaringen en regionale, Europese en internationale evoluties.
Je legt de impact van psychosociale kwetsbaarheden bij oudere volwassenen (zoals rouw, verlies, depressie, suïcidaliteit en ouderenmis(be)handeling) op de levenskwaliteit uit.
Je verklaart de principes van warme en waardige zorg bij het levenseinde, met aandacht voor nabijheid, erkenning, autonomie en ethische vraagstukken.
Je verklaart de principes van presentiebenadering. 
Je legt verbanden tussen veerkracht, coping, levenswijsheid en ingrijpende levensgebeurtenissen.
Je illustreert hoe veerkracht, coping, levenswijsheid en ingrijpende levensgebeurtenissen ingezet worden in de ondersteuning van ouderen.
De gerontologisch consulent werkt samen met de ouderen en diens netwerk door in co-creatie tot geschikte hulp- en dienstverlening te komen. Daarnaast draagt de GC, door het betrekken van verschillende actoren, bij tot een interprofessionele samenwerking vanuit zijn holistisch gerontologisch perspectief.
Je identificeert psychosociale problemen en ouderenmis(be)handeling.
Je legt uit hoe ouderen en hun netwerk actief betrokken kunnen worden in beslissingsprocessen en participatieve zorg. 
De gerontologisch consulent kan pro-actief inspelen op actuele ontwikkelingen en trends in de samenleving, zoals bijvoorbeeld de ontwikkelingen inzake sociaal ondernemerschap en technologische ontwikkelingen. Hij kan deze ontwikkelingen en trends toetsen op hun leeftijdsvriendelijkheid en zeprojectmatig modifiëren in functie van de noden van de oudere volwassenen.  
Je verklaart maatschappelijke evoluties en trends in de ouderenzorg.
De gerontologisch consulent kan een geïnformeerde beleidsvoering hanteren binnen een interprofessioneel kader en in een gerontologische context, teneinde de kwaliteit van leven, wonen en zorg voor ouderen continu te verbeteren. 
Je past je kennis rond emotionele uitdagingen toe.
Je formuleert beleids- en ondersteuningsaanbevelingen ikv emotionele uitdagingen in de ouderenzorg.

Leerinhoud

Ingrijpende levensgebeurtenissen
Rouwtaken en begeleiding daarvan bij oudere volwassenen
Relationeel werken, zorgethiek, zorg is relatie, gesprekstechnieken
Ondersteuningsvraag naar omgaan met uitdagingen van ouder worden (eenzaamheid, levenseinde, verlies,...)
Presentiebenadering, reflectie

Dementie als emotionele uitdaging van het ouder worden

Studiematerialen

PowerpointpresentatiesVerplicht
DigitapVerplicht
Relationeel werken in zorg en welzijnAanbevolen
  • Auteur: Greet Demesmaeker
A Sense of home, samen bouwen aan een nieuwe thuisAanbevolen
  • Auteur: Mallentjer
De kracht van het levensverhaalAanbevolen

Onderwijsorganisatie

Werkvormen
Vormen van groepsleren12,00 uren
Werktijd buiten de contacturen69,00 uren

Toetsing (vervolg)

Kennis- en inzichtstoets

Toetsing

Evaluatie(s) voor de eerste examenkans
MomentVorm%Opmerking
Eerste examenperiodeKennis- en inzichtstoets in de examenreeks100,00
Evaluatie(s) voor de tweede examenkans
MomentVorm%Opmerking
Tweede examenperiodeKennis- en inzichtstoets in de examenreeks100,00