Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen
Industrie en Omgeving
Labportfolio semester 329578/3654/2627/1/67
Studiegids

Labportfolio semester 3

29578/3654/2627/1/67
Academiejaar 2026-27
Komt voor in:
  • Bachelor in de chemie, trajectschijf 2
Dit is een enkelvoudig opleidingsonderdeel.
Studieomvang: 9 studiepunten
Men kan dit opleidingsonderdeel niet volgen binnen een
  • examencontract (met het oog op het behalen van een creditbewijs).
  • examencontract (met het oog op het behalen van een diploma).
Co-titularis(sen): Bastiaens Bert, Colak Yunus, Gutschoven Inge, Meyers Caroline, Opsteyn Ine, Peeters Benny, Peeters Kato, Voortmans Martine
Onderwijstalen: Nederlands
Kalender: Semester 1
Dit opleidingsonderdeel wordt gequoteerd op 20 (tot op een geheel getal).
Mogelijke grensdata voor leerkrediet: 01.12.2026 (1ste semester)
Tweede examenkans: wel mogelijk.
Delibereerbaarheid/tolereerbaarheid: Dit opleidingsonderdeel komt in aanmerking voor deliberatie/tolerantie onder de voorwaarden van de opleiding waarvoor je bent ingeschreven.
Totale studietijd: 234,00 uren

Volgtijdelijkheid

(simultaan te volgen met Organische chemie 2 OF geslaagd of gedelibereerd/getolereerd voor Organische chemie 2) EN (simultaan te volgen met Staalvoorbereiding en analyse OF geslaagd of gedelibereerd/getolereerd voor Staalvoorbereiding en analyse) EN (simultaan te volgen met Instrumentele analyse 2 OF geslaagd of gedelibereerd/getolereerd voor Instrumentele analyse 2) EN geslaagd of gedelibereerd/getolereerd voor Labportfolio semester 2_U EN geslaagd of gedelibereerd/getolereerd voor Organische Chemie 1_U EN geslaagd of gedelibereerd/getolereerd voor Organische chemie 2.

Korte omschrijving

Facet Instrumentele Analyse
Verschillende spectrometrische en chromatografische analysetechnieken worden toegepast.
UV- en VIS-spectrofotometrie, fluorimetrie, nefelometrie en atomaire emissie en atomaire absorptie kunnen worden gebruikt.
Gas- en vloeistofchromatografie kunnen worden uitgevoerd.
Er wordt veel aandacht besteed aan het belang van de verschillende meetvoorwaarden en het gebruik van externe en interne standaarden en standaardadditie alsook aan de interpretatie en de verwerking van de meetresultaten.
De bepalingen gebeuren op waterstalen, voedingsproducten en geneesmiddelen.
Kennis van basale statistische berekeningen is vereist: b.i., statistische AF en LOD.

Facet staalvoorbereiding en analyse
Tijdens de labs Staalvoorbereiding en analyse wordt gewerkt rond thema’s zoals het correct nemen van representatieve staalnames, het bekomen van homogene monsters en verschillende voorbehandelingsstappen. Daarbij komen onder meer ontsluiting, hydrolyse, het verwijderen van eiwitten en vetten uit voedingsmiddelen, en het verdunnen van stalen aan bod. Voor de analyse worden voornamelijk gravimetrische en volumetrische technieken toegepast

Facet organische chemie 2
Tijdens de labs organische chemie verwerven en oefenen studenten de praktische vaardigheden die nodig zijn in een organische syntheseomgeving. Door het uitvoeren van verschillende syntheses leren zij de theoretische kennis uit het opleidingsonderdeel Organische Chemie 2 toepassen in de praktijk. De gesynthetiseerde molecule wordt nadien gezuiverd en de zuiverheid wordt nagegaan met diverse analysetechnieken, zoals smelt- en kookpuntbepaling, brekingsindex, GC‑MS, infraroodspectroscopie en NMR.


OLR-Leerdoelen

Chemical_researcher - A2_uitvoeren laboratoriumwerkzaamheden
Voert op een technisch-wetenschappelijke wijze een organische synthese van alifaten uit.
analyseert een staal volgens de methodes toegelicht in 'staalvoorbereiding en analyse'
Chemical_researcher - A4_rapporteren
verwerkt de resultaten in een wetenschappelijk en taalkundig correct verslag zoals voorgeschreven
interpersoonlijk - communicatie
schrijft een praktijkjournaal volgens de voorschriften
Labtechnicus - A1_taakanalyse en planning
plant efficiënt zodat verschillende analyses simultaan kunnen uitgevoerd worden
schrijft een praktijkjournaal volgens de voorschriften
Werkt een opdracht uit gebruik makend van de wetenschappelijke literatuur
Labtechnicus - A2_uitvoeren laboratoriumwerkzaamheden
voert de analyseprocedures analytisch uit door mogelijke foutenbronnen te vermijden
voert een correcte staalname en staalvoorberereiding uit
voert op een technisch-wetenschappelijke wijze zelfstandig een chromatografische analyse uit
voert op een technisch-wetenschappelijke wijze zelfstandig een spectrometrische analyse uit
Labtechnicus - A3_verwerken en interpreteren van resultaten
verwerkt analyseresultaten
interpreteert de bekomen resultaten kritisch binnen de context van staalanalyse, instrumentele analyse en organische synthese
Labtechnicus - A4_rapporteren
communiceert respectvol, assertief en constructief
Labtechnicus - A5_Milieu en veiligheid
werkt volgens de veiligheids en milieuvoorschriften

Leerinhoud

Facet Instrumentele Analyse
Er worden instrumentele analyses uitgevoerd op eenvoudige monsters.
De studenten leren de apparatuur gebruiken en krijgen meer inzicht in de toepasbaarheid en het belang van de instrumentele analysemethoden.
De meetgegevens worden verwerkt en gerapporteerd in een wetenschappelijk verslag.

Facet Staalvoorbereiding en analyse
Staalname en staalvoorbereiding: microwave destruction; ontsluiting en hydrolyse; onteiwitten en ontvetten
mogelijke analyses van brood: droge stof, vetgehalte
mogelijke analyses van melk: asgehalte; droge stof; vetgehalte; lactose gehalte; eiwitgehalte; chloridegehalte; zuurtegraad
mogelijke analyses van klei: sulfaatgehalte; calciumgehalte
mogelijke analyses van mengsels OH-/CO32- ; HCO3-/CO32-
De meetgegevens worden verwerkt en gerapporteerd in een wetenschappelijk verslag.
Bij de aanvang van elk lab wordt een dagplanning ingediend

Facet organische chemie 2
Aan de hand van enkele eenvoudige organische syntheses leren de studenten een opstelling bouwen, de synthese uitvoeren en het reactieproduct zuiveren. De zuiverheid van de gesynthetiseerde molecule wordt nagegaan aan de hand van DLC, FTIR, GCMS, NMR, brekingsindex, smeltpunt of kookpunt.  De studenten leren op een veilige manier de experimenten uitvoeren. Op het einde van de labreeks worden de resultaten verwerkt in een wetenschappelijk verslag.

Studiematerialen

LabojasVerplicht€ 25,00
Labschrift (A4/harde kaft/ingebonden)Verplicht
DigitapVerplicht
Labcursus Organische ChemieVerplicht
  • Auteur: I. Gutschoven, C. Meyers, B. Bastiaens
Labcursus Staalvoorbereiding en AnalyseVerplicht
  • Auteur: C. Meyers, K. Peeters, M. Voortmans
Practicumnota's lab instrumentele analyseVerplicht
  • Auteur: I. Opsteyn, B. Peeters. Y. Çolak
Eigen laptopVerplicht
RekentoestelVerplicht
RoervloVerplicht
SpatelVerplicht
Veiligheidsbril (door de student zelf aan te kopen)Verplicht

Onderwijsorganisatie

Werkvormen
Practicum en/of oefeningen88,00 uren
  • Opmerking: de effectieve werkvorm wordt gecommuniceerd via digitap.
Werktijd buiten de contacturen146,00 uren

Toetsing

Evaluatie(s) voor de eerste examenkans
MomentVorm%Opmerking
Eerste examenperiodeVaardigheidstoets eenmalig tijdens de lesweken40,00praktische proef
Evaluatie(s) voor de tweede examenkans
MomentVorm%Opmerking
Tweede examenperiodeVaardigheidstoets in de examenreeks40,00praktische proef
Evaluatie(s) voor beide examenkansen, niet herhaalbaar in tweede examenkans
MomentVorm%Opmerking
Eerste examenperiodeVaardigheidstoets permanent tijdens de lesweken (Permanente evaluatie)60,00De permanente evaluatie betreft labvoorbereiding, labwerk, verslagen en labtoetsen. Dit deelpunt wordt overgedragen naar 2de zittijd. Geen tweede zit mogelijk.

Toetsing (vervolg)

Permanente evaluatie (60%)

De student dient verplicht aanwezig te zijn op de praktijksessies van deze 3 labreeksen. Aanwezigheid is verplicht tijdens de labo’s omdat tijdens deze contactmomenten praktische beroepsvaardigheden worden aangeleerd die uitsluitend onder begeleiding kunnen plaatsvinden tijdens de ingeroosterde bijeenkomsten. Tijdens de onderwijsactiviteiten wordt er getoetst. Indien de student afwezig is haalt hij een 0 voor deze evaluatie.  

Bij elke afwezigheid behaalt de student een 0 score op het betreffende deelexamen. De student kan per labreeks maximaal 1 gemiste praktijksessie inhalen in overleg met alle betrokken lectoren en indien organisatorisch mogelijk. De student neemt het initiatief om binnen de 3 kalenderdagen na de gemiste praktijksessie met de betrokken lectoren deze inhaalsessie in te plannen.
Deelexamens die om didactische of organisatorische redenen niet kunnen ingehaald worden, geven geen recht op een inhaalexamen.

Bij meerdere gewettigde afwezigheden contacteert de student het opleidingshoofd.


Studenten die de voorbereidende taken onvoldoende hebben uitgevoerd, worden niet toegelaten tot de praktijksessie omwille van veiligheidsredenen. De student haalt 0 voor de gemiste sessie.

Elke student, die conform de werkinstructies door de lector de toegang tot de labs of praktijklokalen ontzegd wordt, haalt een 0 voor deze praktijksessie.

Laattijdig indienen van verslagen resulteert in een 0 score voor het deelexamen.

Elke student volgt verplicht twee labreeksen per lesblok. Hierbij volgt de student de richtlijnen die horen bij het inschrijvingsysteem. Elke student schrijft zichzelf in voor de keuze labreeksen binnen de labportfolio. De opleiding kan in het kader van een optimale labbezetting zelf studenten verzetten van groep. Er is een inschrijvingsstop per reeks/labmoment indien de labgroep volzet is.

Elke student, die conform de werkinstructies door de lector de toegang tot de labs of praktijklokalen ontzegd wordt, haalt een 0 voor deze sessie.

Toetsing kan gebeuren op eigen laptop.


Praktische proef (40%)

De student die omwille van medische redenen of overmacht de praktische proef mist, kan die inhalen onder de voorwaarden zoals beschreven in art. 15.6 zoals voor examens in de examenreeks.

De student die voldoet aan de voorwaarden voor deelname aan een inhaalexamen en een inhaalexamen wenst aan te vragen volgt dezelfde procedure als voor een inhaalexamen in de examenreeks (zie departementale aanvulling onder art. 15.6).

Het inhaalexamen wordt georganiseerd op dezelfde dag als voor inhaalexamens voor een examen in de examenreeks.

Belangrijk: dit inhaalexamen telt mee voor het aantal toegestane inhaalexamens in een examenreeks (het aantal is per examenperiode beperkt tot de examens van één examendag waarop de student afwezig was).