Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen
Gezondheid en Wetenschap
Gezondheidsvoorlichting S132352/3672/2627/1/70
Studiegids

Gezondheidsvoorlichting S1

32352/3672/2627/1/70
Academiejaar 2026-27
Komt voor in:
  • Bachelor in de integrale veiligheid, trajectschijf 3
    Keuzepakket:
    • Kruisbestuiving
  • Bachelor in de toegepaste psychologie, trajectschijf 3
    Keuzepakket:
    • Keuzepakket 3-jarig programma, 2de jaar (DAG en AVOND)
    • Keuzepakket 3-jarig programma, 3de jaar (DAG en AVOND)
  • Bachelor in de voedings- en dieetkunde, trajectschijf 1
Dit is een enkelvoudig opleidingsonderdeel.
Studieomvang: 3 studiepunten
Co-titularis(sen): Le Bruyn Bente
Onderwijstalen: Nederlands
Kalender: Semester 1
Dit opleidingsonderdeel wordt gequoteerd op 20 (tot op een geheel getal).
Mogelijke grensdata voor leerkrediet: 01.12.2026 (Academiejaar)
Tweede examenkans: wel mogelijk.
Delibereerbaarheid/tolereerbaarheid: Voor dit opleidingsonderdeel moet je slagen (wordt nooit gedelibereerd/getolereerd).
Totale studietijd: 78,00 uren

Volgtijdelijkheid

Op dit opleidingsonderdeel is er geen volgtijdelijkheid van toepassing.

Korte omschrijving

'Gezondheidsvoorlichting S1' laat je op een professionele manier bezig zijn met voeding en leert je het belang kennen van een gezonde en evenwichtige voeding voor het bevorderen van de gezondheid.
Tijdens deze lessen worden de aanbevelingen van de HGR en Gezond Leven toegepast op de maaltijden van een volwassen en gezond individu tussen de 18 en 59 jaar.
Zowel kwantitatief als kwalitatief worden de verschillende maaltijden en het maaltijdenpatroon opgebouwd, beoordeeld, geïnterpreteerd en aangepast.
Theoretische kennis is één zaak, dit ook kunnen vertalen naar een haalbare, smakelijke en evenwichtige voeding is een andere praktische vaardigheid. 'Gezondheidsvoorlichting S1' laat je toe deze vaardigheid in te oefenen om zo op een wetenschappelijke manier modellen en maaltijden te analyseren die voor een groot publiek van toepassing kunnen zijn. De aandacht gaat specifiek naar het Belgische voedingsvoorlichtingsmodel en dit wordt dan ook in al zijn wetenschappelijke facetten bekeken. 

Gezondheidsvoorlichting S1 vormt de basis voor het verder uitbouwen van diëten (link Diëtetiek S2, S3, S4). Bij gezondheidsvoorlichting focussen we op de voedingsmiddelen, de aanbevelingen van de voedingsstoffen zie je in Diëtetiek S1.

OLR-Leerdoelen

Preventief - gezondheidsbevordering
Je herkent de evolutie van de voedingsdriehoek/ klavertje vier en kan de aanpassingen benoemen.
Preventief - nutritioneel onderzoek op groepsniveau
Je analyseert het voedingspatroon van een groep aan de hand van de BNVC-peiling (FCS), de gezondheidsenquête (HIS) en de preventiebarometer en geeft de hiaten aan binnen de Belgische bevolking op vlak van voeding/beweging.
Je selecteert de correcte aanbevelingen van de HGR voor energie en macronutriënten voor een groep gezonde volwassenen.
Curatief - nutritional assessment op individueel niveau
Je stelt een food-based analyse op voor een opgegeven casus (gezonde volwassene), je geeft aanpassingen en komt zo tot een correct voedingsadvies.
Je stelt een frequentietabel op en berekent je gemiddelde dag.
Intrapersoonlijk - probleemanalyse
Je motiveert op basis van de criteria van gezond leven (huidige consumptie, effect op het milieu, effect op de gezondheid) de plaats van een voedingsmiddel in de voedingsdriehoek.
Je herkent en classificeert voedingsmiddelen correct in de voedingsdriehoek (binnen de zones en volgens bewerkingsgraad).
Intrapersoonlijk - evidence-based handelen
Je geeft een overzicht van de geldende voedingsaanbevelingen in België op basis van de HGR 2026.
Je geeft een overzicht van de aanbevelingen voor bewegen/ stilzitten op basis van de voedingsdriehoek (Gezond Leven).
Interpersoonljik - communicatie
Je herkent vakterminologie m.b.t. de voedingsdriehoek, HGR en de bewegingsdriehoek en kan deze in eigen woorden uitleggen. (bv: nutriëntdensiteit, holistische visie, voedselmatrix, YLDs)

Leerinhoud

'Gezondheidsvoorlichting S1' richt zich naar de aanbevelingen, in termen van voedingsmiddelen, voor de gezonde volwassenen van 18-59 jaar.
Het uiteindelijke doel is het ruim beschikken over wetenschappelijke kennis (evidence based) inzake gezonde voeding voor volwassenen. De 'Voedingsaanbevelingen voor de Belgische bevolking (2025) én het voedingsvoorlichtingsmodel (Gezond Leven) staan hierbij centraal.

Volgende thema's komen aan bod:

  • Relatie voeding, lichaamsbeweging en gezondheid
    Studies over voeding en beweging in België: BNVCP, Gezondheidsenquête, Preventiebarometer
  • Voedingsaanbevelingen voor België (HGR 2016) met praktische aanbevelingen en Voedingsaanbevelingen voor de Belgische bevolking (2025)
  • Richtlijnen i.v.m. bewegen en sedentair gedrag 
  • Voedingsrichtlijnen en normen in Nederland (link gezondheid)
  • Voorlichting in Vlaanderen: geschiedenis (van het Klavertje Vier tot...), de voedingsdriehoek, wetenschappelijke basis (gezondheidseffect van voedingsstoffen, voedingsmiddelen en voedingspatronen)...
  • Samenstelling en het belang van gezonde maaltijden: het ontbijt, de tweede broodmaaltijd, de warme maaltijd en de tussendoortjes
  • Voedingsbespreking: het opmaken van een food based analysis met evaluatie, het opstellen van een frequentietabel
  • Mondvriendelijke voeding
  • De plaats van ultrabewerkte voedingsmiddelen in een gezond en milieuverantwoord voedingspatroon
  • De link tussen voeding, gezondheid, huidige consumptie en milieu
  • Voedingsmiddelen plaatsen binnen de voedingsdriehoek, met wetenschappelijke onderbouwing

Studiematerialen

Cursusmateriaal van dit opleidingsonderdeel via DigitapVerplicht
Voedingsaanbevelingen voor de Belgische bevolking 2025Verplicht
Voedingsaanbevelingen voor België 2016Aanbevolen
Eigen laptopVerplicht
BELGISCHE VOEDINGSMIDDELENTABEL EDITIE 2024Verplicht€ 14,00
  • Auteur: Nubel
De plaats van ultrabewerkte voedingsmiddelen in een gezond en milieuverantwoord voedingspatroonVerplicht
  • Auteur: Paulien Viaene en Sofie Verdoodt
De voedings- en bewegingsdriekhoek: hoe en waarom? Gezondleven.beVerplicht
  • Auteur: Vlaams Instituut Gezond Leven
Eten volgens de voedingsdriehoek: goed voor jezelf en de planeet.Verplicht
  • Auteur: Vlaams Instituut Gezond Leven
Onderbouwing inhoudelijke visie Voeding en gezondheid. Achtergronddocument bij vernieuwde richtlijnen en visuele voorstelling van de voedingsdriehoek (2017)Verplicht
  • Auteur: Vlaams Instituut Gezond Leven
Vlaamse gezondheidsaanbevelingen sedentair gedrag (lang stilzitten), lichaamsbeweging en slaap.Verplicht
  • Auteur: Vlaams Instituut Gezond Leven
Voeding en milieuverantwoorde consumptie: naar gezonde voedingspatronen voor een gezonde planeetVerplicht
  • Auteur: Kristof Rubens, Loes Neven, Jolien Jonckheere
Website Gezond Leven: https://www.gezondleven.be/themas/voeding en https://www.gezondleven.be/themas/beweging-sedentair-gedragVerplicht
HGR, Maten en gewichten, handleiding voor gestandaardiseerde kwantificering van voedingsmiddelen in BelgiëAanbevolen
  • Auteur: http://www.health.belgium.be/nl/advies-6545-2-maten-en-gewichten

Onderwijsorganisatie

Werkvormen
Hoor- en/of werkcolleges26,00 uren
Werktijd buiten de contacturen52,00 uren

Toetsing

Evaluatie(s) voor de eerste examenkans
MomentVorm%Opmerking
Eerste examenperiodeKennis- en inzichtstoets in de examenreeks100,00Digitaal examen. Leerinhoud: zie examenleerstofoverzicht (cursus én documenten bij de cursus). Volgende hulpmiddelen zijn toegelaten: eenvoudig rekentoestel. De totale examentijd voor deze kennis- en inzichtstoets bestaat uit de voorziene tijd voor deze toets plus ¼ extra examentijd voor alle studenten. De extra examentijd als individuele aanpassing is hierbij dus inbegrepen.
Evaluatie(s) voor de tweede examenkans
MomentVorm%Opmerking
Tweede examenperiodeKennis- en inzichtstoets in de examenreeks100,00Digitaal examen. Leerinhoud: zie examenleerstofoverzicht (cursus én documenten bij de cursus). Volgende hulpmiddelen zijn toegelaten: eenvoudig rekentoestel. De totale examentijd voor deze kennis- en inzichtstoets bestaat uit de voorziene tijd voor deze toets plus ¼ extra examentijd voor alle studenten. De extra examentijd als individuele aanpassing is hierbij dus inbegrepen.

Toetsing (vervolg)

Digitale examens: Het niet opstarten of afsluiten van de monitoringsoftware wordt aanzien als fraude.

Indien er hulpmiddelen gebruikt mogen worden op het examen zal dit meegedeeld worden via de cursus op Digitap.