Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen
Industrie en Omgeving
Topometrie en landmeetinstrumenten 130609/3673/2627/1/68
Studiegids

Topometrie en landmeetinstrumenten 1

30609/3673/2627/1/68
Academiejaar 2026-27
Komt voor in:
  • Bachelor in het vastgoed, trajectschijf 1
    Afstudeerrichting:
    • landmeten
Dit is een enkelvoudig opleidingsonderdeel.
Studieomvang: 3 studiepunten
Titularis: Verschueren Johan
Onderwijstalen: Nederlands
Kalender: Semester 1
Dit opleidingsonderdeel wordt gequoteerd op 20 (tot op een geheel getal).
Mogelijke grensdata voor leerkrediet: 01.12.2026 (1ste semester)
Tweede examenkans: wel mogelijk.
Delibereerbaarheid/tolereerbaarheid: Dit opleidingsonderdeel komt in aanmerking voor deliberatie/tolerantie onder de voorwaarden van de opleiding waarvoor je bent ingeschreven.
Totale studietijd: 78,00 uren

Volgtijdelijkheid

Op dit opleidingsonderdeel is er geen volgtijdelijkheid van toepassing.

Korte omschrijving

Het instrumentarium en de meettechnieken van de landmeter zijn de laatste decennia sterk geëvolueerd.
Toch vormen de principes van optische beeldvorming nog steeds de basis voor verscheidene landmeetkundige instrumenten.
In een eerste deel van de cursus wordt gefocust op deze optische principes van beeldvorming en de toepassingen ervan in landmeetkundige instrumenten.
Deel 2 behandelt het instrumentarium en de rekentechnieken van de analoge horizontale waterpassing.

OLR-Leerdoelen

Je selecteert en past zelfstandig landmeetkundige meettechnieken toe - met aandacht voor precisie, nauwkeurigheid en betrouwbaarheid – en verwerkt de meetgegevens. Je verzamelt, interpreteert en verwerkt informatie met behulp van landinformatiesystemen en geografische informatiesystemen. Je verwerkt de terreingegevens numeriek en grafisch en refereert juridisch en administratief.
Je legt de anatomie, de algemene werking en het gebruik van het landmeetkundig instrumentarium uit.
Je definieert de instrumentele, systematische en gebruikersgebonden fouten bij landmeetkundige instrumenten en past de juiste meettechnieken toe om deze eventueel te elimineren, te minimaliseren.
Je begrijpt de basisbegrippen en de totstandkoming van de nationale referentiestelsels (Lambert72, Lambert08, TAW).
Je begrijpt de landmeetkundige basismeettechnieken en kent hun toepassingsgebied.
Je verwerkt meetgegevens lokaal of in een opgelegd referentiestelsel.
Je begrijpt de beeldvorming d.m.v. optische systemen en kan beeldvorming uitleggen, tekenen en berekenen.
Je begrijpt de toepassingen van optische systemen in landmeetkundige instrumenten, kent de gebreken van optische systemen en hun gevolgen voor de landmeetkunde en kan deze uitleggen.
Je communiceert vlot, gepast en helder (o.a. rapporteren) met (potentiële) klanten in een professionele (inter)nationale context.
Je gebruikt vakjargon correct.

Leerinhoud

1. Optica:
* Lichttheorieën, voortplanting van licht - wetten van terugkaatsing en breking van licht
* Vlakke spiegels – sferische spiegels
* Prisma’s
* Lenzen

2. Instrumentarium van de landmeter (constructie, gebruik, instrumentele fouten):
* Dubbel pentagoonprisma en boogspiegel, principes en meettechnieken
* Topografische kijker,principes en constructie
* Horizontaal waterpasinstrument
- Principes, constructie en vereisten
- Niveauvlak, straalbeïnvloeding,
- Afstandsmeting met waterpasinstrument
- Geoïde en referentiestel altimetrie in België – TAW
- Meettechnieken:
o Hoogteverschil tussen twee punten
o Doorgaande waterpassing
o Profielwaterpassing
o Vlaktewaterpassing - hoogtelijnen

Studiematerialen

Cursus SyllabusVerplicht
DigitapVerplicht

Onderwijsorganisatie

Werkvormen
Hoor- en/of werkcolleges12,00 uren
Practicum en/of oefeningen12,00 uren
Werktijd buiten de contacturen54,00 uren

Toetsing

Evaluatie(s) voor de eerste examenkans
MomentVorm%Opmerking
Eerste examenperiodeKennis- en inzichtstoets eenmalig tijdens de lesweken15,00Toetsmethode: open vragen,
Bron: gesloten boek,
Toetsmedium: schriftelijk,
Toetsmoment: zie digitaal leerplatform
Beoordelaar: Lector(en)
Eerste examenperiodeKennis- en inzichtstoets in de examenreeks85,00Toetsmethode: open vragen, casusBron: gesloten boekToetsmedium: schriftelijkToetsmoment: momentopname op examen, Beoordelaar: lector(en)
Evaluatie(s) voor de tweede examenkans
MomentVorm%Opmerking
Tweede examenperiodeKennis- en inzichtstoets in de examenreeks100,00Toetsmethode: open vragen, casus
Bron: gesloten boek
Toetsmedium: schriftelijk
Toetsmoment: momentopname op examen,
Beoordelaar: lector(en)

Toetsing (vervolg)

Enkel een niet programmeerbaar rekenmachine mag tijdens het examen gebruikt worden.

Aan het begin van het semester zal gedetailleerde informatie ivm de evaluatie tijdens de lesweken via het digitaal leerplatform aan de student worden meegedeeld.

Het laattijdig (na de deadline) indienen van een kennis- en inzichtstestje resulteert in een 0-score voor dat testje.

De student die omwille van medische redenen of overmacht een kennis en inzichtstoets tijdens de lesweken mist, kan dit inhalen op voorwaarde dat hij voldoet aan de onderstaande criteria en de beschreven procedure volgt:
- de student registreert zijn afwezigheid op het deelexamen in iBaMaFlex voor de aanvang van dit deelexamen via de module ‘mijn afwezigheden’ met als reden ‘aanvraag inhaalmoment’.
- de student meldt dit aan de lector en uploadt binnen de 2 kalenderdagen, na de dag waarvoor hij inhaalmoment wil aanvragen, via de iBaMaFlex-module ‘mijn afwezigheden’ een geldig medisch attest, zoals omschreven onder de begripsbepaling nr. 43 in art. 1.1 van het onderwijs-en examenreglement, of het nodige bewijsmateriaal voor de overmachtssituatie.
De lector zal een nieuwe datum bepalen voor de toets, zolang de onderwijsorganisatie dit mogelijk maakt, en zal de student(en) hiervan op de hoogte stellen. Indien de student niet deelneemt op deze inhaaldag, ongeacht gewettigd of niet gewettigd, krijgt hij een 0 voor dit onderdeel.

Voor alle schriftelijke en digitale ‘kennis- en inzichtstoetsen’ en ‘vaardigheidstoetsen’ binnen en buiten de examenreeks geldt dat de totale examentijd voor deze toets bestaat uit de voorziene tijd voor deze toets plus 1/4e extra examentijd voor alle studenten. De extra examentijd als individuele aanpassing is hierbij dus inbegrepen.