Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen
Industrie en Omgeving
Vastgoedfiscaliteit 340018/3673/2627/1/68
Studiegids

Vastgoedfiscaliteit 3

40018/3673/2627/1/68
Academiejaar 2026-27
Komt voor in:
  • Bachelor in het vastgoed, trajectschijf 2
    Afstudeerrichting:
    • vastgoed
Dit is een enkelvoudig opleidingsonderdeel.
Studieomvang: 3 studiepunten
Titularis: Devos Johan
Onderwijstalen: Nederlands
Kalender: Semester 1
Dit opleidingsonderdeel wordt gequoteerd op 20 (tot op een geheel getal).
Mogelijke grensdata voor leerkrediet: 01.12.2026 (1ste semester)
Tweede examenkans: wel mogelijk.
Delibereerbaarheid/tolereerbaarheid: Dit opleidingsonderdeel komt in aanmerking voor deliberatie/tolerantie onder de voorwaarden van de opleiding waarvoor je bent ingeschreven.
Totale studietijd: 78,00 uren

Volgtijdelijkheid

eerder ingeschreven voor Vastgoedrecht 1.

Korte omschrijving

Het hoeft geen betoog dat residentieel vastgoed heel wat belastinginkomsten met zich meebrengen voor de overheden op alle niveaus. Vandaar dat vastgoed vaak geviseerd wordt in ons Belgisch belastingsysteem. Zo worden er belastingen geheven bij en na het verwerven van residentieel vastgoed, alsook bij de overdracht ervan. Of dit nu gaat over investeringsvastgoed of de gezinswoning, niemand ontsnapt eraan. Het is wel zo dat de meeste van deze belastingen de gezinswoning minder zwaar zullen treffen dan investeringsvastgoed of 2de verblijven die men niet verhuurt. Dus zelfs al brengt het onroerend goed geen euro financiële opbrengst op voor de eigenaar(s), toch zal er een onroerend inkomen belast worden. Iedere belasting kent voorwaardelijke vrijstellingen of al dan niet tijdelijke verminderingen die meestal geografisch verschillen in functie van het gewest of gemeente.

Wie, wat, wanneer, hoeveel en hoe iemand belast wordt op onroerend goed is vastgelegd in heel wat regelgeving. Wat is het toepassingsgebied van een belasting en dit zowel ratione personae (de vraag naar het subject, de belastingplichtige), als ratione materiae (de vraag naar het object, i.e. inkomen, een rechtshandeling enz.), als ratione tempore (wanneer ontstaat de belastingschuld, wanneer moet zij voldaan worden?).

Een basiskennis van deze regels is noodzakelijk om de impact van al deze belastingen op de portemonnee van een verwerver, eigenaar,…maar evenzeer op het rendement van vastgoedbeleggingen te kunnen inschatten. Hiermee wordt tevens de basis gelegd hoe belastingen inventief kunnen gebruikt worden in het kader van (onroerende) vermogensplanning.

De belastingen die men betaalt op vastgoed, kan men grosso modo onderverdelen in drie delen: de belasting op de verwerving, de lopende belastingen tijdens het bezit en de belasting die men betaalt bij de overdracht. Het spreekt voor zich dat de “return” van investeringsvastgoed door al deze belastingen lager zal komen te liggen. Sommige belastingen zoals de registratierechten (verkooprechten) & btw bij de aankoop van vastgoed en meerwaardebelastingen komen aan bod in andere OLOD’s, vandaar dat deze cursus Vastgoedfiscaliteit 3 zich focust op:

- een overzicht van het Belgisch belastingstelsel
- de onroerende voorheffing
- lokale vastgoedbelastingen o.a. taks op de 2de verblijven
- de erfbelasting versus vastgoed
- de schenkbelasting versus vastgoed

OLR-Leerdoelen

Je interpreteert beroepsgerelateerde wet- en regelgeving en past deze correct toe binnen de domeinen van het burgerlijk en gerechtelijk recht, bouw- en vastgoedrecht, milieurecht, ruimtelijke ordeningsrecht, fiscaal recht, … en je formuleert hierover onderbouwd en kwalitatief advies.
Je legt uit hoe het kadastraal inkomen tot stand komt, berekent de onroerende voorheffing en duidt de verbanden.
Je herkent de impact van erfrecht, anti-misbruikbepalingen, huwelijk, testament, schenking,..op de erf- en schenkbelasting.
Je relateert de (actuele) fiscale wetgeving (nut, functie & ontstaan) aan onroerend goed en becommentarieert deze kritisch in het licht van belastingskenmerken en -beginselen.
Je somt de verschillende soorten belastingen op, geeft voorbeelden, duidt kenmerken en classificeert ze binnen de Belgische staatsstructuur en fiscaliteit.
Je herkent en duidt de impact op het bezit/verwerving/overdracht van onroerend goed.
Je berekent O.V., erf- en schenkbelasting in een concrete casus.
Je communiceert vlot, gepast en helder (commercieel) (o.a. rapporteren) met (potentiële) klanten en drukt je meertalig uit in een professionele (inter)nationale context.
Je gebruikt vakjargon correct.

Leerinhoud

1. Beknopt overzicht van het Belgisch belastingwezen:
* Nut van belastingen
* Ontstaan van belastingen
* Belastingwetten
* Soorten belastingen
* Bevoegde machten

2. De taks op de 2de verblijven
* Het begrip 2de verblijf & situering
* Belastingheffende overheid
* Versus leegstaande woningen (leegstandsbelasting)
* Belastingplichtigen, tarief, verminderingen, vrijstellingen, betwisting
* Casus: studie belastingreglement

3. De onroerende voorheffing
* Het begrip & situering
* Belastbaar voorwerp
* Belastingplichtigen
* Belastbare grondslag
* Tarieven & berekening
* Verminderingen & vrijstellingen
* Oefeningen

4. Erfbelasting versus vastgoed
* Begrip
* Aangifte
* Erfrecht en testamenten
* De belastingschalen in functie van verwantschap
* Aanrekening van schulden
* Onderscheid roerend & onroerend goed & gezinswoning….
* Oefeningen & praktijkcases: gebruik in successieplanning

5. Schenkbelasting versus vastgoed
* Begrip
* Wijze van schenking
* De belastingschalen in functie van verwantschap
* Vergelijking met erfbelasting
* Oefeningen & praktijkcases: gebruik in successieplanning"

Studiematerialen

Cursus SyllabusVerplicht
DigitapVerplicht
Eigen laptopVerplicht
Basisbegrippen fiscaal rechtAanbevolen
  • Auteur: MAUS M.
Belastingrecht in kort bestekAanbevolen
  • Auteur: MAES & DE CNIJF
De grondregels van het Belgisch fiscaal rechtAanbevolen
  • Auteur: VAN CROMBRUGGE, S.
Handboek PersonenbelastingAanbevolen
  • Auteur: MAES, L. en PLETS, N. (eds.)
Inleiding tot het belastingrechtAanbevolen
  • Auteur: Cools, H. - Debruyne, E. - Hugelier, S. - Ruysschaert, S. - Van Kerchove W.
www.minfin.fgov.beAanbevolen
www.notaris.beAanbevolen
www.vlaanderen.beAanbevolen

Onderwijsorganisatie

Werkvormen
Hoor- en/of werkcolleges24,00 uren
Practicum en/of oefeningen6,00 uren
Werktijd buiten de contacturen48,00 uren

Toetsing

Evaluatie(s) voor de eerste examenkans
MomentVorm%Opmerking
Eerste examenperiodeKennis- en inzichtstoets in de examenreeks25,00Bron: gesloten boek
Toetsmedium: schriftelijk
Toetsmoment: momentopname op examen
Beoordelaar: lector(en)
Eerste examenperiodeKennis- en inzichtstoets in de examenreeks75,00Toetsmethode: casus
Bron: gesloten boek
Toetsmedium: schriftelijk
Toetsmoment: momentopname op examen
Beoordelaar: lector(en)
Evaluatie(s) voor de tweede examenkans
MomentVorm%Opmerking
Tweede examenperiodeKennis- en inzichtstoets in de examenreeks75,00Toetsmethode: casus
Bron: gesloten boek
Toetsmedium: schriftelijk
Toetsmoment: momentopname op examen
Beoordelaar: lector(en)
Tweede examenperiodeKennis- en inzichtstoets in de examenreeks25,00Bron: gesloten boek
Toetsmedium: schriftelijk
Toetsmoment: momentopname op examen
Beoordelaar: lector(en)

Toetsing (vervolg)

Enkel een niet programmeerbaar rekenmachine mag tijdens het examen gebruikt worden.

Voor alle schriftelijke en digitale ‘kennis- en inzichtstoetsen’ en ‘vaardigheidstoetsen’ binnen en buiten de examenreeks geldt dat de totale examentijd voor deze toets bestaat uit de voorziene tijd voor deze toets plus 1/4e extra examentijd voor alle studenten. De extra examentijd als individuele aanpassing is hierbij dus inbegrepen.