Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen
Industrie en Omgeving
Labportfolio semester 142747/3654/2627/1/61
Studiegids

Labportfolio semester 1

42747/3654/2627/1/61
Academiejaar 2026-27
Komt voor in:
  • Bachelor in de chemie, trajectschijf 1
Dit is een enkelvoudig opleidingsonderdeel.
Studieomvang: 9 studiepunten
Men kan dit opleidingsonderdeel niet volgen binnen een
  • examencontract (met het oog op het behalen van een creditbewijs).
  • examencontract (met het oog op het behalen van een diploma).
Co-titularis(sen): Ceuleers Hannah, Cleiren Emelie, Colak Yunus, De Cremer Lieven, Heykers Annick, Raes Adam, Van Himbeeck Bonnie
Onderwijstalen: Nederlands
Kalender: Semester 1
Dit opleidingsonderdeel wordt gequoteerd op 20 (tot op een geheel getal).
Mogelijke grensdata voor leerkrediet: 01.12.2026 (1ste semester)
Tweede examenkans: wel mogelijk.
Delibereerbaarheid/tolereerbaarheid: Dit opleidingsonderdeel komt in aanmerking voor deliberatie/tolerantie onder de voorwaarden van de opleiding waarvoor je bent ingeschreven.
Totale studietijd: 234,00 uren

Volgtijdelijkheid

simultaan te volgen met Algemene chemie EN simultaan te volgen met Veiligheid in het labo EN simultaan te volgen met Scheidingstechnieken EN simultaan te volgen met Microbiologie.

Korte omschrijving

Algemene Chemie 1
Tijdens deze 11 labsessies maakt de student kennis met de infrastructuur van een chemisch laboratorium en leert hij basishandelingen uitvoeren.
Er worden samen antwoorden gezocht op volgende vragen:

  • Met welk glaswerk wordt gewerkt en op basis waarvan maak je een keuze?
  • Hoe maak ik een oplossing van een product?
  • Wat wordt bedoeld met analytisch werken?
  • Welke voorzorgsmaatregelen moet ik nemen bij het manipuleren van een product?
  • Hoe moet ik correct afwegen?
  • Hoe wordt er gepipetteerd en getitreerd?

Hiermee worden eenvoudige dosages uitgevoerd, gebruikmakend van zuur-base en redoxreacties die in de theorielessen besproken zijn .
Zo verwerft de student de elementaire vaardigheden die hij ook in het vervolg van zijn opleiding zal moeten blijven toepassen.



Microbiologie
Tijdens de labsessies van Microbiologie zal er een antwoord gegeven worden op deze vragen:

Hoe gedraag ik mij op een verantwoorde manier in een Microbiologisch lab?
Wat zijn de basishandelingen in een Microbiologisch lab?
Je leert voedingsbodems gieten en deze beënten.
Je oefent de gramkleuring in.
Je voert een biochemische identificatie uit en leest deze vervolgens af.
Hoe gebruik ik een lichtmicroscoop?
Het gebruik van de lichtmicroscoop wordt ingeoefend door het bekijken van de gramkleuring, dierlijke cel en plantaardige cel.



Scheidingstechnieken
Tijdens dit lab leer je op welke wijze een mengsel, zowel vast als vloeibaar, kan gezuiverd worden. De nadruk ligt op het aanleren van vaardigheden en technieken, waarbij de theoretische basis niet vergeten wordt.

OLR-Leerdoelen

Je voert zelfstandig en nauwkeurig experimenten uit aan de hand van de beschikbare protocols.
Je bereidt niet-analytische en analytische oplossingen volgens de gegeven richtlijnen
Je voert eenvoudige acidimetrische- en redoxtitraties uit conform de gegeven instructies
Je handelt nauwkeurig, systematisch en betrouwbaar bij het uitvoeren van de toegewezen chemische opdracht
Je voert de scheidingstechnieken correct uit.
Je beschrijft hoe de microbiële groei gecontroleerd en beheerst kan worden
Je identificeert micro-organismen op basis van biochemische kenmerken
Je voert microbiologische basistechnieken uit
Je werkt correct met de lichtmicroscoop
Je bereidt een eenvoudig (micro-)biologisch experiment voor
Je werkt inclusief, interdisciplinair en constructief samen waarbij je een collectieve verantwoordelijkheid opneemt.
Je hanteert een professionele houding in een labo-omgeving
Je draagt bij aan de collectieve verantwoordelijkheid om een veilige labomgeving te garanderen
Je draagt bij tot de collectieve verantwoordelijkheden in het lab scheidingstechnieken
Je analyseert en interpreteert kritisch het verloop en de resultaten van het labexperiment aan de hand van relevante software en stuurt bij waar nodig.
Je bepaalt concentraties op basis van resultaten bekomen uit eenvoudige acidimetrische- en redoxtitraties
Je benoemt basisglaswerk en -materiaal in een chemisch labo
Je geeft de zuur-base- en redoxreacties weer waar van toepassing
Je rapporteert de titratieresultaten van het experiment volgens de regels van noteren en verslaggeving
Je verwerkt het titratieafval volgens de geldende voorschriften
Je legt de principes van de scheidingstechnieken uit toegepast op de uitgevoerde experimenten
Je benoemt basisglaswerk en -materiaal gebruikt in de scheidingstechnieken
Je interpreteert de labresultaten uit het lab Microbiologie op een correct wetenschappelijke manier
Je noteert, rapporteert en presenteert de samenhang van jouw labwerkzaamheden en resultaten transparant, traceerbaar en betrouwbaar.
Je beschrijft je werkzaamheden en resultaten uit het labo volgens de geldende richtlijnen in je labschrift
Je maakt een voorbereiding van eenvoudige acidimetrische- en redoxtitraties in het labschrift aan de hand van een gegeven eenvoudige labopdracht
Je pipetteert analytisch volgens de geldende richtlijnen
Je bereidt de uitvoering van de scheidingstechniek voor volgens de geldende richtlijnen in het labschrift
Je rapporteert de resultaten van de uitgevoerde scheidingstechnieken
Je rapporteert de labresultaten uit het lab Microbiologie op een wetenschappelijke manier
Je handelt duurzaam met aandacht voor de geldende milieu- en veiligheidsvoorschriften.
Je handelt conform de geldende instructies omtrent veiligheid, milieu en hygiëne in een chemisch labo
Je handelt conform de geldende instructies omtrent veiligheid en milieu in een organisch labo voor lage risico-experimenten
Je werkt veilig, steriel en aseptisch volgens de basisregels die gelden in een microbiologisch lab

Leerinhoud

Algemene Chemie 1

  • Verdunningen
  • Analytisch werken
  • Acidimetrie en Redoxtitraties 

Microbiologie

  • Veiligheid in een microbiologisch lab
  • Verwerken van microbiologisch afval
  • Basishandelingen in een microbiologisch lab
  • Lichtmicroscopie
  • aanmaken en enten van voedingsbodems
  • Identificatie van micro-organismen

Scheidingstechnieken

  • Destillatie: gewoon, gefractioneerd, stoom
  • Herkristallisatie
  • Extractie

Studiematerialen

Basispakket Labomateriaal (veiligheidsbril, spatel, pipetpeer, roerstaaf)Verplicht
Labschrift (A4/harde kaft/ingebonden)Verplicht
DigitapVerplicht
Eigen laptopVerplicht
LaboschortVerplicht
Periodiek systeem der elementenVerplicht
RekentoestelVerplicht

Onderwijsorganisatie

Werkvormen
Practicum en/of oefeningen74,00 uren
Werktijd buiten de contacturen160,00 uren

Toetsing

Evaluatie(s) voor de eerste examenkans
MomentVorm%Opmerking
Eerste examenperiodeVaardigheidstoets eenmalig tijdens de lesweken40,00

Puntenverdeling per facet:
50% Algemene Chemie 1
25% Microbiologie
25% Scheidingstechnieken
Evaluatie(s) voor de tweede examenkans
MomentVorm%Opmerking
Tweede examenperiodeVaardigheidstoets in de examenreeks40,00De totale examentijd voor deze toets bestaat uit de voorziene tijd voor deze toets plus ¼ extra examentijd voor alle studenten. De extra examentijd als individuele aanpassing is hierbij dus inbegrepen.Puntenverdeling per facet:50% Algemene Chemie 125% Microbiologie25% Scheidingstechnieken
Evaluatie(s) voor beide examenkansen, niet herhaalbaar in tweede examenkans
MomentVorm%Opmerking
Eerste examenperiodeVaardigheidstoets permanent tijdens de lesweken (Permanente evaluatie)60,00Geen tweede zit mogelijk. Dit deelpunt wordt overgedragen naar 2de zittijd.Puntenverdeling per facet:50% Algemene Chemie 125% Microbiologie25% Scheidingstechnieken

Toetsing (vervolg)

Puntenverdeling per facet:
50% Algemene Chemie 
25% Microbiologie
25% Scheidingstechnieken
Aanwezigheid tijdens de praktijksessies: impact op de permanente evaluatie

  • De student dient verplicht aanwezig te zijn op de praktijksessies van dit opleidingsonderdeel.
  • Aanwezigheid is verplicht tijdens de labo’s omdat tijdens deze contactmomenten praktische beroepsvaardigheden worden aangeleerd die uitsluitend onder begeleiding kunnen plaatsvinden tijdens de ingeroosterde bijeenkomsten.
  • Bij elke afwezigheid behaalt de student een 0 score op het betreffende deelexamen.
  • De student kan per facet (Algemene Chemie 1 / Microbiologie / Scheidingstechnieken) maximaal 1 gemiste praktijksessie inhalen in overleg met alle betrokken lectoren en dit enkel indien het organisatorisch mogelijk is.
  • De student neemt het initiatief om binnen de 3 kalenderdagen na de gemiste praktijksessie met de betrokken lectoren deze inhaalsessie in te plannen.
  • Deelexamens die om didactische of organisatorische redenen niet kunnen ingehaald worden, geven geen recht op een inhaalexamen.
  • Bij langdurige gewettigde afwezigheid contacteert de student het opleidingshoofd.
  • Studenten die de voorbereidende taken onvoldoende hebben uitgevoerd worden niet toegelaten tot de praktijksessie. De student haalt 0 voor de gemiste sessie.
  • Elke student, die conform de werkinstructies door de lector de toegang tot de labs of praktijklokalen ontzegd wordt, haalt een 0 voor deze sessie.

Hulpmiddelen:
Tijdens dit examen mag de student WEL gebruik maken van:

  • Periodiek Systeem v/d Elementen
  • Rekenmachine

Specifieke aanvulling bij de evaluatie van de praktische proef en het schriftelijk examen tijdens de lesweken:

De student die omwille van medische redenen of overmacht de praktische proef of het schriftelijk examen tijdens de lesweken mist, kan die inhalen onder de voorwaarden zoals beschreven in art. 15.6 zoals voor examens in de examenreeks.
• De student die voldoet aan de voorwaarden voor deelname aan een inhaalexamen en een inhaalexamen wenst aan te vragen volgt dezelfde procedure als voor een inhaalexamen in de examenreeks (zie departementale aanvulling onder art. 15.6)
• Het inhaalexamen wordt georganiseerd op dezelfde dag als voor inhaalexamens voor een examen in de examenreeks
• Belangrijk: dit inhaalexamen telt mee voor het aantal toegestane inhaalexamens in een examenreeks (het aantal is per examenperiode beperkt tot de examens van één examendag waarop de student afwezig was)